İşyeri tehlike sınıfı, bir işyerinin iş sağlığı ve güvenliği açısından az tehlikeli, tehlikeli veya çok tehlikeli olarak hangi grupta yer aldığını gösterir. Sınıf, 6331 sayılı Kanunun 9. maddesine göre işyerinde yapılan asıl işe bakılarak belirlenir ve İşyeri Tehlike Sınıfları Tebliği’ndeki NACE faaliyet kodu listesinden okunur. Uzman ve hekim çalışma süreleri, eğitim süreleri ile muayene, risk değerlendirmesi ve acil durum planı periyotları bu sınıfa göre değişir.
Tehlike Sınıfları Nelerdir?
Türkiye’de işyerleri üç tehlike sınıfına ayrılır:
- Az tehlikeli: Büro, yazılım, danışmanlık ve birçok perakende ve hizmet faaliyeti gibi tehlike düzeyi görece düşük işler
- Tehlikeli: Birçok imalat, depolama, onarım ve bakım faaliyeti gibi orta düzey tehlike içeren işler
- Çok tehlikeli: İnşaat, madencilik, ağır sanayi ve bazı kimyasal üretim faaliyetleri gibi yüksek tehlike içeren işler
Bu örnekler genel fikir verir. Aynı sektördeki iki işyeri, faaliyet kodları farklıysa farklı sınıflarda yer alabilir. Sınıf, işyerinin faaliyet koduna ve bu kodun Tebliğ listesindeki karşılığına bakılarak öğrenilir.
Tehlike Sınıfı Nasıl Belirlenir?
İş Sağlığı ve Güvenliğine İlişkin İşyeri Tehlike Sınıfları Tebliği, 26 Aralık 2012 tarihli ve 28509 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmıştır. Tebliğin ekindeki liste, NACE Rev.2 faaliyet kodlarının her biri için tehlike sınıfını gösterir. Tebliğe göre:
- Tehlike sınıfının tespitinde işyerinde yürütülen asıl işin sınıfı dikkate alınır (m.2/1).
- Asıl işin belirlenmesinde tereddüt olursa işyerinin kuruluş amacına bakılır. İşyerinde asıl iş tanımına uyan birden fazla faaliyet yürütülüyorsa tehlike sınıfı yüksek olan esas alınır (m.2/3).
- İşveren asıl iş faaliyetindeki değişikliği en geç bir ay içinde Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığına bildirir (m.2/2).
Liste zaman zaman değiştirilir. 1 Nisan 2026 tarihli ve 33211 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan değişiklikle bazı faaliyet kodlarının tanımı veya sınıfı değiştirilmiş, bazı kodlar listeden çıkarılmış ve yeni kodlar eklenmiştir. Bu nedenle eski tablolar yerine listenin güncel hâline bakılmalıdır.
NACE Koduna Göre Tehlike Sınıfı Nasıl Öğrenilir?
- İşyerinin faaliyet kodu bulunur. Kod, SGK işyeri sicil kayıtlarında ve İSG-KATİP’teki işyeri bilgilerinde yer alır; mali müşavirden de öğrenilebilir.
- Kodun işyerinde fiilen yapılan asıl işle uyumlu olup olmadığı kontrol edilir.
- Kod, İşyeri Tehlike Sınıfları Tebliği’nin güncel ekindeki listede aranır ve karşısındaki sınıf okunur.
- İSG-KATİP’te işyeri kaydında görünen tehlike sınıfı da kontrol edilebilir. Sözleşme ve onay adımları İSG-KATİP kılavuzunda anlatılır.
Tehlike Sınıfı Değişir mi, İtiraz Edilebilir mi?
Tebliğin 3. maddesine göre işyeri tehlike sınıfına yapılan itirazları Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı değerlendirir. Değerlendirme Bakanlık tescil kayıtları üzerinden ve işyerinin tesciline esas alınan asıl iş dikkate alınarak yapılır. Denetimde asıl işin tescil kayıtlarından farklı olduğu görülürse tehlike sınıfı yeniden belirlenebilir.
Karar işyerine tebliğ edilir. Karar tehlike sınıfını değiştiriyorsa işveren yeni sınıfın gerektirdiği iş ve işlemleri 90 gün içinde yerine getirir ve İş Sağlığı ve Güvenliği Genel Müdürlüğüne bildirir. Listedeki bir faaliyet kodunun sınıfına yapılan itirazlar ise Genel Müdürlükçe oluşturulan komisyonda değerlendirilir; kodun sınıfı değişirse Tebliğde değişiklik yapılır.
Tehlike Sınıfına Göre Yükümlülükler
Aşağıdaki tablo, tehlike sınıfının belirlediği başlıca süre ve periyotları bir arada gösterir.
| Yükümlülük | Az tehlikeli | Tehlikeli | Çok tehlikeli |
|---|---|---|---|
| İş güvenliği uzmanı çalışma süresi (çalışan başına ayda en az) | 10 dakika | 20 dakika | 40 dakika |
| İş güvenliği uzmanı belge sınıfı | C, B veya A | B veya A | A |
| İşyeri hekimi çalışma süresi (çalışan başına ayda en az) | 5 dakika | 10 dakika | 15 dakika |
| Diğer sağlık personeli (DSP) | Aranmaz | Aranmaz | 10 ve üzeri çalışanı olan işyerlerinde (tam süreli işyeri hekimi görevlendirilenler hariç) |
| Periyodik sağlık muayenesi (en geç) | 5 yılda bir | 3 yılda bir | Yılda bir |
| Risk değerlendirmesinin yenilenmesi (en geç) | 6 yılda bir | 4 yılda bir | 2 yılda bir |
| Acil durum planının yenilenmesi (en geç) | 6 yılda bir | 4 yılda bir | 2 yılda bir |
| İlk temel İSG eğitimi (en az) | 8 ders saati | 12 ders saati | 16 ders saati |
| Temel eğitimin tekrarı | 3 yılda en az bir kez, en az 8 ders saati | 2 yılda en az bir kez, en az 8 ders saati | Yılda en az bir kez, en az 8 ders saati |
Çalışma süreleri ve eğitim süreleri asgari sürelerdir; muayene, yenileme ve tekrar periyotları ise azami sürelerdir. Her satırın dayanağı ve ayrıntısı aşağıda açıklanmıştır.
İş güvenliği uzmanı
Çalışma süreleri İş Güvenliği Uzmanlarının Görev, Yetki, Sorumluluk ve Eğitimleri Hakkında Yönetmeliğin 12. maddesinde yer alır. Aynı yönetmeliğin 7. maddesine göre (C) sınıfı belgeli uzmanlar az tehlikeli, (B) sınıfı belgeli uzmanlar az tehlikeli ve tehlikeli, (A) sınıfı belgeli uzmanlar ise bütün sınıflardaki işyerlerinde çalışabilir. Belge sınıflarının farkı A, B, C sınıfı iş güvenliği uzmanı yazısında anlatılır.
İşyeri hekimi ve diğer sağlık personeli
İşyeri hekiminin çalışma süreleri İşyeri Hekimi ve Diğer Sağlık Personelinin Görev, Yetki, Sorumluluk ve Eğitimleri Hakkında Yönetmeliğin 12. maddesinde düzenlenir. Aynı yönetmeliğin 19. maddesi, diğer sağlık personelinin çalışma sürelerini yalnızca çok tehlikeli sınıf için düzenler ve süre çalışan sayısına göre değişir: 10 ila 49 çalışanda çalışan başına ayda en az 10 dakika, 50 ila 249 çalışanda 15 dakika, 250 ve üzerinde 20 dakika. Tam süreli işyeri hekimi görevlendirilen işyerlerinde bu şart aranmaz. Ayrıntı için diğer sağlık personeli (DSP) yazısına bakılabilir.
Periyodik sağlık muayenesi
Aynı yönetmeliğin 9. maddesine göre periyodik muayeneler, işyeri hekimince risk değerlendirmesi sonuçları ve işin niteliği dikkate alınarak belirlenen aralıklarla yapılır. Bu aralık az tehlikeli sınıfta en geç 5 yılda bir, tehlikeli sınıfta en geç 3 yılda bir, çok tehlikeli sınıfta en geç yılda bir olarak uygulanır. Özel politika gerektiren gruptaki çocuk, genç ve gebe çalışanlarda bu süre en geç 6 aydır. İşyeri hekimi gerekli görürse süreleri kısaltabilir. Muayeneleri planlamak işyeri hekiminin görevidir.
Risk değerlendirmesi ve acil durum planı
İş Sağlığı ve Güvenliği Risk Değerlendirmesi Yönetmeliğinin 12. maddesine göre risk değerlendirmesi az tehlikeli, tehlikeli ve çok tehlikeli işyerlerinde sırasıyla en geç 6, 4 ve 2 yılda bir yenilenir. Taşınma, yapı değişikliği, yeni teknoloji veya iş kazası gibi durumlarda bu süreler beklenmeden yenilenir. Yöntem risk değerlendirmesi nedir yazısında anlatılır.
İşyerlerinde Acil Durumlar Hakkında Yönetmeliğin 14. maddesine göre acil durum planı da aynı sırayla en geç 6, 4 ve 2 yılda bir yenilenir. Ayrıntılar acil durum planı nedir yazısındadır.
Eğitim
Temel eğitim süreleri ve tekrar periyotları 2 Nisan 2026 tarihli Çalışanların İş Sağlığı ve Güvenliği Eğitimlerinin Usul ve Esasları Hakkında Yönetmeliğin 13. ve 14. maddelerinde yer alır. Tekrar eğitiminin süresi, eğitim konuları, yöntemleri ve belgeleri zorunlu İSG eğitimleri yazısında ayrıntılı olarak anlatılır.
Az Tehlikeli İşyerlerinde 2025 Sonrası Durum
50’den az çalışanı olan az tehlikeli işyerlerinde iş güvenliği uzmanı ve işyeri hekimi görevlendirme yükümlülüğü uzun süre ertelenmişti. Son erteleme tarihi olan 31.12.2024, Anayasa Mahkemesi kararıyla iptal edildi (E.2024/54, K.2025/163; RG 9.12.2025). Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı 12 Mayıs 2026’da bu yükümlülüklerin 1 Ocak 2025’te yürürlüğe girdiğini açıkladı.
Bu işyerlerinde Bakanlıkça ilan edilen eğitimi tamamlayan işveren veya işveren vekili, sağlık muayeneleri ve tetkikler dışındaki hizmetleri kendisi yürütebilir. Seçenekler ve süreler az tehlikeli işyerlerinde İSG zorunluluğu yazısında anlatılır.
Tehlike Sınıfı Yanlış Belirlenirse Ne Olur?
Faaliyet kodu fiilen yapılan asıl işi yansıtmıyorsa yükümlülükler eksik planlanabilir:
- Uzman ve hekim çalışma süreleri ile uzman belge sınıfı yetersiz kalabilir.
- Temel eğitim süresi ve tekrar periyodu yanlış uygulanabilir.
- Periyodik muayene, risk değerlendirmesi ve acil durum planı periyotları uzun tutulabilir.
- Denetimde asıl işin kayıtlardan farklı olduğu görülürse sınıf yeniden belirlenebilir ve yeni yükümlülükler için 90 günlük süre işlemeye başlar.
Bu nedenle faaliyet değiştiğinde kod ve sınıf birlikte kontrol edilmelidir. Konuyla ilgili diğer düzenlemeler iş güvenliği mevzuatı yazısında özetlenmiştir.
Sık Sorulan Sorular
Tehlike sınıfı nasıl öğrenilir?
İşyerinin faaliyet (NACE) kodu SGK işyeri kayıtlarından veya İSG-KATİP’ten bulunur ve İşyeri Tehlike Sınıfları Tebliği’nin güncel listesinde aranır. Kodun karşısındaki sınıf, işyerinin tehlike sınıfıdır.
Çok tehlikeli sınıftaki işyerlerinde periyodik sağlık muayenesi en geç kaç yılda bir yapılır?
En geç yılda bir yapılır. İşyeri hekimi gerekli görürse bu süreyi kısaltabilir.
Az tehlikeli sınıftaki işyerlerinde periyodik sağlık muayenesi en geç kaç yılda bir yapılır?
En geç 5 yılda bir yapılır. Tehlikeli sınıfta bu süre en geç 3 yıldır.
Risk değerlendirmesi kaç yılda bir yenilenir?
Az tehlikeli işyerlerinde en geç 6, tehlikeli işyerlerinde en geç 4, çok tehlikeli işyerlerinde en geç 2 yılda bir yenilenir.
Az tehlikeli işyerlerinde acil durum planı kaç yılda bir yenilenir?
En geç 6 yılda bir yenilenir. Tehlikeli işyerlerinde bu süre 4, çok tehlikeli işyerlerinde 2 yıldır.
Az tehlikeli işyerlerinde işyeri hekimi çalışma süresi ne kadardır?
Çalışan başına ayda en az 5 dakikadır. Tehlikeli sınıfta 10, çok tehlikeli sınıfta 15 dakikadır.
Çok tehlikeli sınıfta diğer sağlık personeli zorunlu mu?
10 ve üzeri çalışanı olan çok tehlikeli işyerlerinde diğer sağlık personeli görevlendirilir. Tam süreli işyeri hekimi bulunan işyerlerinde bu şart aranmaz.
Tehlike sınıfına itiraz edilebilir mi?
Evet. İtirazları Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı değerlendirir. Sınıf değişirse işveren yeni sınıfın gerektirdiği işlemleri 90 gün içinde yerine getirir.
Tehlike Sınıfları Tebliği’nde 2026’da ne değişti?
1 Nisan 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan değişiklikle bazı faaliyet kodlarının tanımı veya sınıfı değiştirildi, bazı kodlar listeden çıkarıldı ve yeni kodlar eklendi.
Tehlike Sınıfına Göre Uzman ve Hekim Görevlendirmesi
İstanbul, Kocaeli ve Tekirdağ’daki işyerlerinde tehlike sınıfına göre uzman ve hekim görevlendirmesi iş güvenliği uzmanı ve işyeri hekimi sayfalarında anlatılır.
