Ergonomi Nedir?
Çalışanlar için en büyük risklerden biri meslek hastalığıdır. Meslek hastalığının temelinde yatan tehlike kaynağı ise tekrarlı hareketlerdir. Yapılan işin özelliğine, iş yerinin özelliklerine ve çalışanın özelliklerine göre tekrarlı işler belirli bir süre sonunda kişiler üzerinde bazı etkiler yaratmaktadır. Ergonomi tüm bu süreçleri ele alan, işin çalışana göre dizayn edilmesidir. Diğer bir tanımı ise işin çalışma süresince çalışana hasar bırakmaması üzerine planlama yapılmasıdır.
Ergonomi Çeşitleri Nelerdir?
Günümüzde ergonominin sadece elle taşıma yapılan işlerde kişisel bazlı gerekli olduğu düşünülmektedir. Ergonomi sadece fiziksel olarak tasarlanan bir plan değildir. Birçok ergonomi çeşidi vardır.
Fiziksel Ergonomi: Kişisel bazlı yaklaşımlarla çalışanın işin etkilerinden korunması şeklinde tanımlanabilir.
Kavramsal Ergonomi: İnsan ve Organizasyonun düşünme sistemi hakkında yapılacak değişiklikleri ifade eder.
Organizasyonel Ergonomi: İşletme veya Kurumun; düşünme şekli, hedefleri, politikaları ve prosedürlerine yapılan değişikliklerle gelen uygulamalara verilen addır.
Fiziksel Ergonomi Nedir?
Ham madde, Ürün, Mamül, İş Ekipmanı, Ofis Malzemeleri yüzlerce farklı malzeme iş yerlerinde taşınmaktadır. İşin yürütümünde taşınması gereken bu malzemelerin çalışanlara en az etkiyi bırakacak şekilde tasarlanması fiziksel ergonominin gerekliliğidir. Sadece meslek hastalığı açısından düşünmemek gerekir. İş kazalarının sebeplerinin arasında yanlış taşıma, kaldırma şekilleri olduğunu biliyoruz.
Kavramsal Ergonomi Nedir?
İşletmenin (Organizasyon) ve çalışanın düşünme yapısının iyileştirilmesi ve ergonominin ölçülebilir değerler ile geliştirilmesidir. Çalışanın sağlığı ve İşletmenin hedeflerinin ortak vizyon ile planlanmasıdır. İnsan ve Ekranlı araç Etkileşimi, Psiko-sosyal etkileşimler, çalışma stresini hedef alan bu çalışma organizasyonun ve insanın düşünme sistemini hedefler
Organizasyonel Ergonomi?
Bu Ergonomi çeşidi Organizasyonun Hedefleri, Politikaları ve Çalışma Şekillerinde değişimleri anlatmaktadır. Yapılan işlerin tamamında gerçekleşen süreçlerin teknik açıdan geliştirilmesidir.
İş Hayatında Ergonominin Yeri
İnsanlar, iş hayatında belirli işleri belirli zamanlarda gerçekleştirir. İşlerini yaptıkları esnada bir takım hareketler yapmak durumundalar. İster zorlayıcı olsun ister basit bu hareketler insan üzerinde zamanla etkiler bırakır. İşin doğru şekilde yapılması ve belirlenen zamanın iyi planlanması fiziksel riskleri minimuma indirmek için önemli bir unsur.
İşin gereği olan fiziksel hareketleri doğru bir şekilde yapmak çalışana minimum etki bırakır. Ancak Ergonomi sürekli iyileştirme gerektiren bir kavramdır. Çalışanın iş yükünü mekanik araçlarla veya doğru dizayn ile minimuma düşürerek sağlıklı iş yükü oluşturulabilir.
Ergonomi Nedir Sorusunun Yasal Dayanağı Var mı
Yakın bir zamanda kaldırılan Elle Taşıma İşleri Yönetmeliği, çalışanların iş yerlerinde maruz kaldığı faktörleri göstermekteydi. Ancak İş Hayatına uyumluluğu v.b. sebeplerle kaldırıldı. Ergonominin yasal dayanaklarından biri EKRANLI ARAÇLARLA ÇALIŞMALARDA SAĞLIK VE GÜVENLİK ÖNLEMLERİ HAKKINDA YÖNETMELİK dir. En temel durumlardan bahseden bu yönetmelik;
İşverenin yükümlülükleri
MADDE 5 – (1) İşveren, işyerinde gerçekleştireceği risk değerlendirmesinde; çalışma merkezlerinde ekranlı araçların kullanımından kaynaklanan riskleri, özellikle görme, fiziksel sorunlar ve mental stresle ilgili riskleri de dikkate alarak, bu risklerin etkileri, yol açabileceği ilave etkiler ile risklerin bir arada olmasından kaynaklanabilecek olumsuz etkilerin ortadan kaldırılması veya en aza indirilmesi için her türlü sağlık ve güvenlik önlemlerini alır.
maddesinden anlaşılacağı üzerine çalışanların hem fiziksel hemde mental stresle mücadelenin öneminden bahseder. Ayrıca;
Çalışanların bilgilendirilmesi ve eğitimi
MADDE 6 – (1) Ekranlı araçlarla çalışmalarda, çalışanların bilgilendirilmesi ve eğitimi ile ilgili olarak aşağıdaki hususlara uyulur.
a) İşveren, çalışanlara ve temsilcilerine çalışma yerlerinde sağlık ve güvenlik ile ilgili bütün konularda ve özellikle 5 inci, 7 nci ve 9 uncu maddelerde belirtilen hususlarda bilgi verir.
b) İşveren; çalışanların iş sağlığı ve güvenliği eğitimlerine ilişkin mevzuat hükümlerini de dikkate alarak ekranlı araçlarla çalışanlara, işe başlamadan önce ve çalışma koşullarında önemli bir değişiklik olduğunda gerekli eğitimi verir. Çalışanların iş sağlığı ve güvenliği eğitimleri; ilgili mevzuatta belirtilen periyotlarda ve işyerinde gerçekleştirilen risk değerlendirmesi sonuçlarının gerektirdiği durumlarda tekrarlanır.
maddesi ile çalışanların ergonomi nedir, ne gibi önlemler alınmalıdır gibi konuları içeren eğitimler ile çalışanlar bilgilendirilir. İş başlamadan önce ve çalışma şartlarında değişiklik olduğunda sağlık muayeneleri gerçekleştirilir.
İş yerinde Ergonomi Uygunsuzluklarının Sonuçları
Ergonomi geniş tabanlı, sürekli iyileştirilebilir bir kavramdır. Çalışanların hemen hemen tamamının dolaylı veya doğrudan etkilendiği bu kavram doğru kurgulanmadığı takdirde bir takım riskleri doğurur.
İş yerleri, çalışanlarında en çok aradığı unsur verimliliktir. Verimlilik sadece bireysel faktörler ile ortaya çıkan bir sonuç değildir. Çalışma Ortamının Aydınlatılması, Ofis koltuğunun kalitesi, Çalışma masası ve yüzeyi, ekipmanların yeterliliği, Alt-Üst iletişimin doğruluğu, Termal Konfor gibi bir çok işyeri faktörü verimliği doğrudan etkiler. Tüm bu unsurların bileşimi verimliliği etkilediği gibi çalışanların sağlığını da etkiler.
Örnek vermek gerekirse, İnsan kaynaklarında çalışan ekibin klima problemi var. Ortam sıcaklığı doğru şekilde sağlanamıyor. Çalışanlar, sonbahar ve kış aylarında salgının da etkisiyle sık sık hastalanıyor. Hastalanmaları sebebiyle ortaya iş gücü kaybı çıkıyor. Dönem sonlarında insan kaynaklarının işlemesi gereken bodrolar için muhasebeden x kişisi İK departmanına çekiliyor. Böylelikle ortaya, bakımsız ekipmanın iş gücüne etkisi ortaya çıkıyor.
İş yerinin Ergonomi Şartları Ölçülebilir mi
Risk analizi sadece ekipman, bina eklentisi, araçlar için yapılmaz. Her çalışmanın tehlike faktörleri, etkilenenleri, frekans ve olasılığı vardır. Ofis ortamları için uygulanan Ergonomi Risk Analizi tüm iş yerlerinde uygulanabilir. ( REBA Risk analizinden bahsedilmiyor ) Ergonomi Risk Analizi ile iş ortamınızın tüm faktörleri ölçülerek sizlerin mevcut durumları ve iyileştirme planları sunulur.
